Mèo đi vệ sinh bậy ra ngoài khay thường vì một trong ba lý do: bé đang khó chịu trong người (viêm đường tiết niệu, sỏi, táo bón, đau khớp), bé không thích khay cát (bẩn, cát lạ, đặt sai chỗ, khay quá nhỏ), hoặc bé đang căng thẳng và đánh dấu lãnh thổ. Cách giúp bé là kiểm tra sức khỏe trước, sau đó chỉnh lại khay và cát, rửa sạch chỗ bé đã đi bằng dung dịch enzyme khử mùi, và tuyệt đối không la mắng hay dí mặt bé vào chỗ bẩn.
Về nhà thấy vết ướt trên nệm hay đống “quà” cạnh sofa, ai cũng dễ bực mình. Nhưng mèo vốn rất sạch sẽ và gần như luôn có lý do khi bỏ khay. Hiểu được lý do đó là bước quan trọng nhất để mọi thứ trở lại bình thường. Khay, cát và xịt khử mùi cho mèo cũng là những món cửa hàng thú cưng Kumi Pets đang tìm hiểu để giới thiệu sau này.
Kiểm tra sức khỏe trước tiên
Rất nhiều bé đi bậy vì đau khi đi vệ sinh và nghĩ rằng khay cát là nơi gây đau. Hãy để ý:
- Đi tiểu nhiều lần, mỗi lần một ít, có máu hoặc nước tiểu hồng.
- Rặn lâu, kêu khi đi tiểu, liếm vùng kín nhiều.
- Phân cứng, khô hoặc đi ngoài nhiều ngày không ra.
- Bé lớn tuổi đi lại khó, ngại bước qua thành khay cao.
Trường hợp khẩn cấp: mèo đực ngồi rặn trong khay mà không ra nước tiểu, kêu đau, nôn, lờ đờ có thể bị tắc niệu đạo. Bạn cần đưa bé đi cấp cứu ngay trong ngày.
Những lý do từ khay cát
| Vấn đề | Cách chỉnh |
|---|---|
| Khay bẩn, ít được xúc | Xúc ít nhất 1 – 2 lần mỗi ngày, thay cát và rửa khay định kỳ |
| Đổi loại cát đột ngột, cát có mùi thơm mạnh | Quay lại loại cũ hoặc trộn dần; ưu tiên cát không mùi, ít bụi |
| Khay đặt cạnh bát ăn, máy giặt ồn, lối đi đông người | Đặt nơi yên tĩnh, kín đáo nhưng bé vẫn dễ tới |
| Khay nhỏ, thành cao, có nắp kín | Chọn khay dài khoảng 1,5 lần thân bé, thử bỏ nắp |
| Nhà có nhiều mèo mà ít khay | Số khay bằng số mèo cộng thêm một |
So sánh các loại cát đậu nành, cát đất sét, cát gỗ thông có trong bài cát vệ sinh cho mèo.
Căng thẳng và đánh dấu lãnh thổ
Mèo rất nhạy với thay đổi. Chuyển nhà, có thú cưng mới, có em bé, đổi giờ giấc, thậm chí thấy mèo hoang ngoài cửa sổ cũng có thể khiến bé đi bậy để đánh dấu. Đánh dấu thường là phun nước tiểu lên bề mặt thẳng đứng như tường, chân bàn, rèm cửa.
- Mèo chưa triệt sản hay đánh dấu hơn hẳn. Triệt sản thường giảm rõ hành vi này.
- Giữ giờ ăn, giờ chơi ổn định.
- Thêm chỗ cao, chỗ trốn để bé thấy an toàn.
- Che bớt cửa sổ nếu bé hay nhìn thấy mèo lạ bên ngoài.
Làm sạch chỗ bé đã đi bậy
- Thấm khô nước tiểu bằng khăn giấy, không chà lan rộng.
- Xịt dung dịch khử mùi chứa enzyme, để theo thời gian ghi trên chai rồi lau.
- Tránh dùng chất tẩy có amoniac, vì mùi amoniac giống nước tiểu và có thể khiến bé quay lại đúng chỗ đó.
- Với nệm, chăn: giặt kỹ, phơi nắng; tạm che chỗ đó bằng tấm nhựa vài tuần.
Giúp bé quay lại với khay
- Đặt thêm một khay ngay gần chỗ bé hay đi bậy, sau đó dời dần về vị trí mong muốn.
- Khen và thưởng nhẹ khi bé dùng khay.
- Không phạt, không la mắng: bé sẽ sợ bạn và trốn đi bậy ở chỗ khuất hơn.
Đọc thêm về hành vi của mèo trên trang Cat behavior của Wikipedia.
Câu hỏi thường gặp khi mèo đi vệ sinh bậy
Mèo đi vệ sinh bậy có phải do giận chủ không?
Không. Mèo không đi bậy để trả thù. Bé thường đang khó chịu, căng thẳng hoặc không thích khay cát.
Mèo đi tiểu lên giường phải làm sao?
Kiểm tra sức khỏe đường tiết niệu, làm sạch nệm bằng dung dịch enzyme, tạm che giường và xem lại khay cát của bé.
Triệt sản có giúp mèo hết đi bậy không?
Triệt sản giúp giảm rõ hành vi đánh dấu lãnh thổ, nhưng không giải quyết được nếu nguyên nhân là bệnh hoặc khay cát.
Mèo con đi vệ sinh bậy thì sao?
Mèo con có thể chưa quen khay. Đặt bé vào khay sau khi ăn, ngủ dậy và chơi xong, chọn khay thấp để bé dễ bước vào.
Mèo đực rặn mà không ra nước tiểu có nguy hiểm không?
Rất nguy hiểm, có thể là tắc niệu đạo. Hãy đưa bé đi cấp cứu ngay.
Tìm đúng lý do, bé sẽ quay lại khay
Mèo đi vệ sinh bậy là cách bé báo hiệu có điều gì đó không ổn. Kiểm tra sức khỏe, chỉnh lại khay và cát, giảm căng thẳng và làm sạch đúng cách, hầu hết các bé sẽ quay lại thói quen sạch sẽ vốn có chỉ sau vài tuần.